Rusya

Küresel anlamda Merkez Bankaların faiz kararlarının yoğunlaştığı bir haftaya başlangıç yapıyoruz.

Rusya da faiz indirim döngüsünün bir simgesi olarak bu senenin dikkat çeken ülkelerinden.

Merkez Bankası’nın faiz kararı 27 Ekim’de bulunmakta. Merkez Bankası’nın yönlendirmesiyle politika faizinde 25 ila 50 baz puan indirim beklenmekte. Halihazırda politika faizi %8,5 ile Eylül 2014’ten bu yana en düşük seviyede.

Ülkede enflasyon %3 ile tarihinin en düşük seviyelerinde. Özellikle son dönemde %4 olan hedefin çok altında seyir izleyen enflasyonun geçici faktörlerdeki değişimle sınırlı artışa geçmesi bekleniyor. Geçici faktörlerden bazıları ise Ruble’deki değerlenme ve iyi bir hasat dönemiyle birlikte gıda fiyatlarındaki düşüş. Önümüzdeki süreçte mevsimselliğin etkisiyle gıda fiyatlarında düzeltme beklenebilir.

Ancak Merkez Bankası’nın Ekim ayındaki olası faiz indirimi ardından yılın son toplantısını gerçekleştireceği 15 Aralık’ta da mevcut konjonktürün devamı halinde faiz indirimlerini sürdürmesi beklenebilir.

Gürcistan

25 Ekim’de ülkenin politika faiz kararı bulunuyor. 2017 yılının ilk yarısında politika faizini toplamda 50 baz puan artıran Merkez Bankası Mayıs toplantısından bu yana faizini %7 seviyesinde sabit tutuyor.

Merkez Bankası enflasyonun gelecek yıl kademeli bir şekilde gerileyeceği öngörüsü dahilinde politika faizinde indirimlere kapıyı açık bırakmakta bu vasıtayla da politika faizinin olması gereken seviyeyi yaklaşık %5 civarı ifade etmekte.

Ülkede enflasyon Şubat ayından bu yana %4 olan enflasyon hedefinin üzerinde seyretmekte. 2018 yılıyla beraber enflasyonda yükselişe sebep olan geçici faktörlerin arka planda kalmasıyla enflasyonun %3 seviyesine doğru yaklaşacağı öngörülmekte.

Bu görüntüye karşın Ağustos ortasından bu yana dolar karşısında %3,5 değer kaybeden bir Lari gözlemlemekteyiz. Bu durumun aylık enflasyona da yansıdığı gözlenmekte. Lari mevcut durumda Ağustos ayında yükseldiği 2,49 seviyesinin hemen altında 2,48’lerde işlem görmekte. Lari’deki hareketin kalıcılığı durumunda Merkez Bankası enflasyondaki hedefine ulaşmak için, gelecek seneki faiz indirimlerini öteleyebilir. Bu gelişmeler ışığında da Merkez Bankası’nın bu toplantıda küresel gelişmeleri de (doların küresel anlamda değer kazanması) dikkate alarak politika faizini %7 seviyesinde sabit bırakması muhtemel.

Gürcistan ekonomisi birinci çeyrekte %5,1 büyümesi ardından temposunu sürdürerek ikinci çeyrekte turizm ve ihracat gelirlerinin katkısıyla %4,7 büyüme göstermişti. Büyümesi geçtiğimiz seneye göre yükselse de hala potansiyelinin altında bulunmakta. Bu durumda enflasyona talep tarafından belirgin bir baskı olmayacağına işaret etmekte.

Mozambik

Bir politika faiz kararı da Mozambik’ten. Doğu Afrika’nın bu sene faiz indiren ülkelerinden olan  Mozambik’in faiz kararı 26 Ekim’de.

Aralık sonunda politika faizini %23,25 seviyesine çıkaran Merkez Bankası yılın başından bu yana kademeli faiz indirimi gerçekleştirmekte. Nisan ve Ağustos ayında gerçekleştirdiği faiz indirimleriyle birlikte politika faizi %22,5 seviyesinde bulunmakta.

Ülkede enflasyon neredeyse bir yıl öncesi seviyesi olan %26’lardan %10,8’lere gelmiş durumda. Enflasyonun Bloomberg’in data setinin uzandığı tarih olan Ocak 2016’dan bu yana en düşük seviyede olduğu görülüyor. Enflasyonda gözlenen iyileşmeyle birlikte Merkez Bankası’nın faiz indirimlerine devam etmesi muhtemel gözüküyor. Para biriminin yatay seyri de Merkez Bankası’na faiz indirimi konusunda destek veren bir unsur.

Ülkede enflasyon görünümü sıkı para politikasının katkısıyla gevşese de politika faizinin bulunduğu yüksek seviyeler büyümeyi baskılamakta.

Dolayısıyla gerek enflasyondaki düşüş gerekse büyümedeki zayıf görünüm sebebiyle Merkez Bankası’nın faiz indirimlerine devam etmesi beklenmekte. Para birimindeki pozitif seyir ve gıda fiyatları da faiz indirimine imkan vermekte.

Zambiya

26 Ekim’de ülkenin Ekim ayına ait TÜFE verisi açıklanacak. Ülkede enflasyon %6-8 hedef aralığının içerisinde ve %6,6 düzeyinde. Merkez Bankası önümüzdeki 8 çeyrek boyunca enflasyonun hedef aralığının içerisinde kalmasını bekliyor. Ülkede gıda fiyatları da ılımlı seyrediyor ve mısır hasadının rekor bir düzeyde olması bu taraftan enflasyonist baskıları hafifletiyor.

Bu sene özelinde geride bıraktığımız süreçte büyümenin beklentilerin üzerinde toparlandığı ve yetkililerin bu görüntüyle uyumlu olarak 2017 yılı için %3,9 olan büyüme beklentisi %4,3’e çektikleri ve 2018 için %4,6 olan beklentilerini de %5,1’e yükselttikleri gözlenmekte.  2016 yılında ekonomi %3,4 civarında büyümüştü.  Enflasyon tarafına göz attığımızda ise tüketici fiyatlarının kademeli bir şekilde gevşediği ve Şubat 2016’daki %23’lü seviyelerden %6’lara gerilediği görülmekte.  Bu pozitif görüntülere karşın IMF yetkilileri ülkede artan kamu borç stokuna özellikle de dış borç stoğuna karşı uyarmakta.

Enflasyonun gerilediği bir konjonktür her ne kadar Merkez Bankası’na faiz indirimi konusunda manevra alanı sağlasa da büyümenin, gerek tarım sektörü gerekse başta bakır olmak üzere madencilik sektöründeki iyileşme sayesinde pozitif seyretmesi faiz indirimine ihtiyacı nispeten azaltmış durumda. Zira yükselen borç stoğu karşısında Merkez Bankası daha temkinli olmayı tercih edebilir.

Zambiya Merkez Bankası en son Ağustos ayındaki toplantısında 150 baz puanlık faiz indirimi gerçekleştirerek politika faizini %11’e çekmişti. Banka Şubat ayında başladığı kademeli faiz indirimiyle toplamda 450 baz puan faiz indirimine gitmiş durumda.  Bir sonraki toplantısı 22 Kasım’da bulunmakta. Enflasyonun  Ağustos ayındaki %6,3’ten %6,6’ya yükselmesi ve para biriminin Eylül ayının başından bu yana yaklaşık %7 değer kaybı göstermesinin gölgesinde Merkez Bankası faiz indirimlerinin sonuna gelmiş olabilir.