Türkiye Ekonomisi: Haziran Sanayi Üretimi

Her takvimde bir artık gün vardır

Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretimi Haziran ayında %0,4 artış olan beklentilerin aksine %0,4 azaldı. İlgili ayda takvim etkisinden arındırılmış endeks yıllık bazda %3,4 artış kaydetti.

Dikkat Çeken Noktalar:

  • Bugün hafif düşüşe işaret eden veriye karşın sanayi üretimi artış trendini sürdürüyor.
  • Mayıs ayında 21 çalışma gününü geride bıraktık.
    • 1 Mayıs’ta  İşçi ve Emekçiler Bayramı ve
    • 19 Mayıs’ta Atatürk'ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı
  • Ramazan dönemiyle çakışan Haziran ayında ise toplamda 20 çalışma günü bulunuyordu.
    • Bu sene sadece 26 ve 27 Haziran işgünü tarihleri bayrama denk geldi.
  • Ramazan Ayı geleneksel olarak ekonomide kısmi bir yavaşlama ile karşı karşıya kalınan bir dönem olurken; Ramazan ayı yavaşlığını bu sefer takvim etkisi tam olarak düzeltemedi.
  • Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış sanayi üretimi bir önceki çeyreğe göre %1,7 arttı. Birinci çeyrekte sadece %1,3 artmıştı.
  • Kredi büyümesi, beyaz eşya satışları, havacılık ve turizm göstergelerinin gelişimini dikkate aldığımızda ekonominin ikinci çeyrekte hız kazandığını görmekteyiz.

Takvim Etkisi

Bu sene Ramazan ayı 27 Mayıs’ta başladı ve büyük çoğunluğu Haziran ayını kapsayarak 25 Haziran’a kadar sürdü. Buna ek olarak birçok Türk vatandaşı da tatillerini bayramla birleştirmeyi tercih ederek Haziran ayının sonuna kadar tatillerini uzattılar. Gözde tatil mekanlarından biri olan Antalya’da o dönemde uçuş rekoru kırılması bunun bir göstergesi niteliğinde.

Haziran ayında günler her ne kadar uzun sürse de ılımlı giden hava sıcakları bu süreyi telafi etti. Araştırmalar, bir ülkenin Ekvator’dan uzaklaştıkça daha güçlü Ramazan etkisini hissedeceğini gösteriyor. Bu sebeple yaz aylarındaki Ramazan dolayısıyla görece yavaşlayan ekonomiyi -istatiksel olarak düşük açıklanan rakamları normal karşılamak gerekiyor. Belirli aylarda 3 günlük uzun bayram tatillerinin bu etkiyi dengelediğini de görmekteyiz. Bununla birlikte bu sene bayram tatilinin bir günü Pazara denk geldi. Mayıs ayında da 2 iş gününün tatil olması sebebiyle Ramazan etkisini istatistiksel takvim günü yöntemleri yeteri kadar düzeltemediler. Geçtiğimiz seneye göre 2 iş günü kaybına rağmen sanayi üretimi endeksi yıllık olarak %3,4 artış kaydederek sanayi üretimindeki artış trendi yönündeki beklentimizi doğruladı. (Şekil 1)

Görünüm

Sanayi üretim endeksinin aylık olarak gelişimini incelediğimizde, Haziran ayında gerçekleştirdiği %0,4 düşüş, Mayıs ayındaki %1,4 düşüşe karşın sıfır çizgisine daha yakın. Bu durum gelecek ay endeksin sıfır çizgisini aşabileceğini ve pozitif bir değere işaret ediyor. (Şekil 2)

Nisan ayında sanayi üretiminin aylık bazda %2,2 artış kaydetmesi sonrası Ramazan’ın muhtemel yavaşlama etkisini güvenceye alabileceğini vurgulamıştık. Nitekim bu argüman doğru çıkarak birinci çeyrekte %1,3 artış sergileyen sanayi üretiminin, ikinci çeyrekte %1,7 artış kaydetmesini sağladı. Neticede bu veri, diğer göstergelerin (beyaz eşya satışları, havacılık istatistikleri, kredi büyümesi ve turizm) de işaret ettiği üzere ekonominin ikinci çeyrekte sağlam adımlarla ilerlediğine referans verdi.

​ ​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​